Kosten en proces

Wat kost een advocaat? Uurtarief, pro deo en gefinancierde rechtsbijstand uitgelegd

Door Nina Verschuur · 10 juni 2026 · 6 min lezen

De kosten van een advocaat zijn voor veel mensen reden om een probleem eerst maar te laten liggen. Dat is jammer, want de prijs van rechtsbijstand hangt af van meer factoren dan alleen een uurtarief, en er bestaan regelingen die de drempel aanzienlijk verlagen.

Het uurtarief als uitgangspunt

De meeste advocaten werken met een uurtarief. Dat tarief verschilt per kantoor, per regio en per rechtsgebied, en ligt doorgaans tussen de honderd en driehonderd euro exclusief btw. Gespecialiseerde kantoren, bijvoorbeeld in het fiscale recht, hanteren vaak een hoger tarief dan een algemene rechtswinkel, wat samenhangt met de complexiteit van de materie.

Wat de einduitslag bepaalt

Gefinancierde rechtsbijstand: pro deo

Voor mensen met een lager inkomen en vermogen bestaat gefinancierde rechtsbijstand, in de volksmond pro deo genoemd. De overheid vergoedt dan een deel van de kosten van rechtsbijstand, en de cliƫnt betaalt een eigen bijdrage die afhankelijk is van het inkomen. Niet elk kantoor voert pro deo-zaken; het is dus verstandig dit vooraf te vragen.

Een gratis kennismakingsgesprek is bij veel kantoren gebruikelijk. Dat is het moment om de verwachte kosten, het te verwachten verloop en de slagingskans te bespreken, voordat er een verplichting ontstaat.

Rechtsbijstandsverzekering

Wie een rechtsbijstandsverzekering heeft, valt in bepaalde gevallen (deels) onder die dekking. De voorwaarden verschillen sterk per polis en per type geschil, en niet elke verzekeraar laat de vrije keuze van een advocaat toe. Navraag bij de verzekeraar voorkomt verrassingen achteraf.

No cure no pay: geen gangbare praktijk

In sommige landen is een beloning die afhankelijk is van het resultaat gebruikelijk. In Nederland is dat voor advocaten aan strikte regels gebonden en in de praktijk beperkt tot enkele specifieke situaties. De meeste zaken worden dan ook via een uurtarief of een vooraf afgesproken vaste prijs afgehandeld.

Dit artikel geeft algemene informatie en is geen juridisch advies. Voor een inschatting van een persoonlijke situatie is het raadzaam een advocaat te raadplegen.

Meer lezen

Andere artikelen

Kosten en proces

Is een advocaat verplicht? Dit zijn de regels

Bij sommige procedures is een advocaat verplicht, bij andere niet. Een overzicht van wanneer procesvertegenwoordiging wettelijk nodig is.

24 juni 2026 · 5 min lezen